TÜRKSOY’da Kırgız Edebiyatına Vefa: Atantay Akbarov ve Öktöm Kalıyeva’nın Eserleri Tanıtıldı

Türk dünyasının ortak kültürel mirasını yaşatmayı ve tanıtmayı amaçlayan TÜRKSOY, Kırgız edebiyatının iki önemli ismi olan Atantay Akbarov ve Öktöm Kalıyeva’nın eserlerini özel bir programla tanıttı. “TÜRKSOY’da Kırgız Edebiyatına Vefa” başlıklı etkinlik, 26 Haziran 2025 Perşembe günü TÜRKSOY Genel Sekreterliği ev sahipliğinde düzenlendi.

Programa, TÜRKSOY Genel Sekreteri Sultan Raev, Kırgızistan’ın Ankara Büyükelçisi Ruslan Kazakbaev, Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi (ASBÜ) Rektörü Prof. Dr. Musa Kâzım Arıcan, yazarlar Atantay Akbarov ve Öktöm Kalıyeva ile çok sayıda davetli katıldı. Etkinlikte, Kırgız edebiyatının özgün anlatı dünyasına katkı sunan eserler edebî, felsefî ve kültürel açılardan değerlendirildi.

Serahsî ile Sardal Kız: Tarihsel Hafızaya ve Kültürel Kimliğe Bir Çağrı

Programda tanıtılan eserlerden biri olan Öktöm Kalıyeva’nın “Serahsî ile Sardal Kız” adlı kitabı, yalnızca bir edebiyat eseri değil; aynı zamanda İslam düşünce geleneği ile Türkistan’ın kadın bilgelik mirasını buluşturan bir kültürel anlatıdır. Eserde yer alan iki ana figür, klasik İslam hukukunun önde gelen âlimlerinden Serahsî ile Doğu kadınlığının simgesel temsili Sardal Kız, hakikat, hikmet ve tarihsel süreklilik temelinde bir araya getirilir.

İmam Serahsî: Zindanda Düşünen Adam

Etkinlikte, Serahsî’nin düşünce hayatı da felsefî bir perspektifle değerlendirildi. On yedi yıl boyunca hapsedildiği kuyuda, öğrencilerine ezberleterek telif ettiği “el-Mebsût” adlı fıkıh külliyatı üzerinden ele alınan Serahsî, yalnızca bir hukukçu değil; özgür düşüncenin, vicdani direnişin ve hikmete dayalı adaletin savunucusu olarak tanıtıldı. Serahsî’nin hikâyesi, modern çağın dijital esaretleri karşısında zihinsel hürriyetin ve derinliğin mümkün olduğuna işaret etti.

Sardal Kız: Kadim Kadınlık Hafızası

Sardal Kız figürü ise Doğu kadınlığının bilgelik, sabır ve toplumsal belleğini temsil eden bir karakter olarak değerlendirildi. Öktöm Kalıyeva’nın, kadını yalnızca bir estetik unsur olarak değil, kültür taşıyıcısı ve anlam kurucu bir özne olarak ele alması, eserine özgün bir derinlik kattı.

Ortak Kültürün Coğrafyası: Türkistan’dan Türkiye’ye

Tanıtımda vurgulanan önemli başlıklardan biri de eserin coğrafyalar ötesi anlam dünyasıydı. Serahsî’nin Buhara’dan, Sardal Kız’ın bozkırdan gelen sesi, Türk-İslam coğrafyasının ortak ahlâkî ve kültürel değerlerini günümüz insanına yeniden hatırlattı. Bu yönüyle eser, Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan manevî bir köprü olarak değerlendirildi.

Kapanış ve Teşekkür

Etkinlik sonunda söz alan katılımcılar, edebiyat aracılığıyla tarih, düşünce ve kültür arasında kurulan bu anlamlı bağ için yazarlara ve organizasyona teşekkürlerini ilettiler. Öktöm Kalıyeva’nın kaleminin sadece sözü değil, bilgeliği ve direnci de taşıdığı vurgulandı. Katılımcılar, bu tür etkinliklerin ortak kültürel hafızayı diri tutma açısından büyük önem taşıdığını belirtti.