ANKOSLink2025’te “Yapay Zekâ Çağında Üniversite Kütüphanelerinde Araştırmacı Beklentileri” Paneli: Bilgiye Erişimde İnsan Merkezli Yaklaşım

ANKOSLink2025 Uluslararası Konferansı kapsamında düzenlenen “Yapay Zekâ Çağında Üniversite Kütüphanelerinde Araştırmacı Beklentileri” başlıklı panel, Gazi Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Uğur Ünal’ın moderatörlüğünde gerçekleştirildi.
Panele; İbn Haldun Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Atilla Arkan, Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Musa Kâzım Arıcan, İstanbul Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Selim Karahasanoğlu ve Erzurum Teknik Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Hamdullah Çuvalcı panelist olarak katıldı.

Panelde, üniversite kütüphanelerinin dijital dönüşüm süreci, yapay zekâ uygulamalarının bilgiye erişim üzerindeki etkisi, etik ilkelere dayalı araştırma ekosisteminin gerekliliği ve araştırmacı beklentilerinin değişen doğası ele alındı.

ASBÜ Rektörü Prof. Dr. Musa Kâzım Arıcan’nın panelde yaptığı sunumda, kütüphanelerin yalnızca bilgi depolayan mekânlar olmaktan çıkarak “veriyi analiz eden, kullanıcıya yol gösteren, düşünen sistemler” hâline geldiğini ifade etti. Dijitalleşmeden “zekâya” geçiş dönemine dikkat çeken Arıcan, üniversite kütüphanelerinin teknolojiyi merkeze alan değil, insanı güçlendiren bir bilgi kültürünün omurgasını oluşturması gerektiğini vurguladı.

Prof. Dr. Arıcan, araştırmacıların çağdaş kütüphanelerden dört temel beklentisini şu başlıklarla özetledi: hızlı ve engelsiz erişim, kişiselleştirilmiş araştırma desteği, çokdilli–çokdisiplinli arayüzler ve etik–şeffaf bilgi sistemleri. Bu bağlamda üniversite kütüphanelerinin yalnızca teknolojik değil, aynı zamanda etik rehberlik sağlayan yapılar olması gerektiğini belirtti.

Yapay zekâ çağında bilginin güvenilirliği, tarafsızlığı ve anlam boyutunun yeniden değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Arıcan, “Kütüphaneler dijitalleşsin; ama insanı eksilterek değil, insanı güçlendirerek dijitalleşsin” sözleriyle konuşmasını tamamladı